Shiwétsiyediki Uyghuristan Meshrepchiliri Her Xil Paaliyetlerge Aktip Awaz Qoshmaqta

2014-10-29
shiwetsiye-meshrep-korunush.jpg

Uyghuristan meshrepliridin körünüsh. 2014-Yili öktebir, shiwétsiye.

RFA/Éhsan

Shiwitsiyede uyghurlar arisida her xil shekildiki meshrepler dawam qiliwatqan bolup, 2011-Yildin bashlap ötküzülüwatqan «uyghuristan meshripi»bolsa buning bir tipik misalidur.

Bu meshrepni élip bériwatqan uyghurlar ottura asiyadin shiwétsiyege köchmen bolup kelgen uyghurlar. Ular uyghurlarning eneniwi medeniyiti meshrepke alahide köngül bolup, ayda bir qétim yighliship meshrep paaliyitini dawamlashturup kelmekte.

Meshrepke daxil bolghan uyghurlar bu meshrep arqiliq, öz-Ara ehwallishish, chüshinish, shiwétsiye uyghur jemiyitidiki aghriq-Silaqlardin xewer tépish we ularni yoqlash, öz-Ara arazliship qalghanlarning arisini tüzesh, shiwétsiye ichi we sirtidiki qiyinchiliqqa uchrighan uyghurlargha maddiy, meniwi jehettin yardem bérish, uyghur diyarida boluwatqan weqelerge qarita tepsiliy uchurgha ige bolush qatarliq mezmunlarda söhbetlerni élip bérip, özlirining uyghur xelqining béshigha kéliwatqan musibetlerge köngül bolup, uyghur yétim balilargha iqtisadi jehettin yardem bérish, malayshiyadiki uyghurlargha yardem qilish paaliyetlirige aktip awaz qoshup kelmekte.

Biz bu munasiwet bilen «uyghuristan meshripi» diki yigit béshi, qazibegler bilen söhbet élip barduq.

Ular ziyaritimizni qobul qilip, meshrepning qurulush ehwali, qiliwatqan paaliyetliri heqqide sorighan soallirimizgha jawab berdi.

Tepsilatini yuqiridiki awaz ulinishidin anglighaysiler.

Advertisements

Ilham Tohti ependi, Hizirbeg Gheyretulla ependi we Mujayit Qeshqeriy ependi qatarliqlar Xelqaraliq Mukapatqa Érishti

Doğu Türkistan Kültür Merkezi / Uyghur Kultur Merkizi's photo.
Doğu Türkistan Kültür Merkezi / Uyghur Kultur Merkizi's photo.
Doğu Türkistan Kültür Merkezi / Uyghur Kultur Merkizi's photo.

Ilham Tohti ependi, Hizirbeg Gheyretulla ependi we Mujayit Qeshqeriy ependi qatarliqlar Xelqaraliq Mukapatqa Érishti

Ilham Tohti ependi,Hizirbeg Gheyretulla ependi we Mujayit Qeshqeriy ependi qatarliqlar xelqaraliq mukapatqa ériship millitimizge shan-sherep keltürdi!


Ilham Tohti ependining “türk dunyasi axbaratchiliq we erkinlik mukapati” Hizirbeg Gheyretulla ependining “Ismail Ghaspirali axbaratchiliq we erkinlik mukapati” we Mujayid Qeshqiriy ependining “Isma’il Ghaspirali axbaratchiliq we kishilik hoquq mukapati” qatarliq xelqara insan heqliri we erkinlik mukapatlirigha érishkenligini qizghin tebrikleymiz!

Bu bahalsh kommétitidikiler chiqarghan intayin toghra we aqilane bir qarar boptu!
Biz bahalash konseyidikilerge minnetdarliqimizni bildürimiz!

Millitimizge Xeyirlik Bolsun!

Sherqiy Türkistan/Uyghuristan Kultur Merkizi

28.10.14

Doğu Türkistan Sürgün Hükümeti Başbakan Yardımcısı Hızırbek Gayretullah: Doğu Türkistan’ı silmek istiyorlar”

doguturkistan3131Doğu Türkistan Sürgün Hükümeti Başbakan Yardımcısı Hızırbek Gayretullah, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi’nde verdiği konferansta, Doğu Türkistan’ın tek temsilcisinin İstanbul’da sürgünde kurulan hükümetlerinin olduğunu söyledi. Gayretullah, “Biz Doğu Türkistan’ın bağımsızlığı mücadelesini veriyoruz. Atatürk’ü dinleseydik, bu gün bağımsız ve özgürdük. Türkler Doğu Türkistan’da Çinlilere, Kuzey Irak’ta Kürtlere emanet!” dedi.
Özcan Özgür
Doğu Türkistan Sürgün Hükümeti Başbakan Yardımcısı Hızırbek Gayretullah, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi’nde verdiği konferansta, Doğu Türkistan’ın tek temsilcisinin İstanbul’da sürgünde kurulan hükümetlerinin olduğunu söyledi. Gayretullah, “Biz Doğu Türkistan’ın bağımsızlığı mücadelesini veriyoruz. Atatürk’ü dinleseydik, bu gün bağımsız ve özgürdük. Türkler Doğu Türkistan’da Çinlilere, Kuzey Irak’ta Kürtlere emanet!” dedi.
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Türk Dünyası Topluluğu’nun düzenlediği konferans Atatürk Kültür Merkezi’nde yapıldı. Doğu Türkistan Sürgün Hükümeti Başbakan Yardımcısı Hızırbek Gayretullah’ın verdiği konferansa MHP İl Başkanı Mehmet Korkmaz, AK Parti İlçe Başkanı Mustafa Çelebi, İl Genel Meclisi Üyesi Çağrı Alper, MHP Menteşe Belediye Başkanı Adayı Osman Can Yenice ve öğrenciler katıldı.
Konferansın açış konuşmasını yapan Türk Dünyası Topluluğu Başkanı Selim Öztürk Doğu Türkistan’ın mavi zeminli, ay yıldızlı bayrağını kastederek, “Bu gün Gök Bayrağın yasaklandığını görüyoruz. Doğu Türkistan konusunda yürütülen politikalar başarısız. Doğu Türkistan’a öncelikle insan hakları açısından bakılmalı. Al Bayrağın altında şehitliği nasip eden Allah, inşallah Gökbayrağın altında da şehitliği nasip eder.” dedi.
Topluluk üyesi öğrenciler de Doğu Türkistan’ın bağımsızlık mücadelesini anlatırken, “Uygur Türkleri kendi öz vatanlarında azınlık hale getirilmiş ve çaresizleştirilmişlerdir.” denildi.
Karşısındaki topluluğun heyecanından etkilenip, duygusallaşan Doğu Türkistan Sürgün Hükümeti Başbakan Yardımcısı Hızırbek Gayretullah konuşmasına ağlamaklı başladı.
DOĞU TÜRKİSTAN İŞGAL ALTINDA
Konuşmasında Doğu Türkistan’a işgalci Çin tarafından “Sincan” adı verildiğine dikkat çeken Gayretullah, “Sincan yeni katılan, yeni işgal edilen, yeni toprak anlamındadır. Bu Çin’in itirafıdır.” dedi. Çin Komünist Partisi’nin 1968 kurultayında 200 bin Çinlinin Doğu Türkistan’a taşınması kararı alındığını belirten Gayretullah şöyle devam etti:
“O günden beri göç dalga dalga devam ediyor. Bu güne kadar Doğu Türkistan’a 100 milyon Çinli yerleşti. Zaten baştan beri burada 1 milyon Çin askeri var. Doğu Türkistan’da asimile siyaseti uygulanıyor. Gençlerimizi yüksek öğrenim yaptıracağız diye götürüyorlar. Bir daha kendilerinden haber alamıyoruz. Camilerimize 18 yaşından küçüklerin, askerlerin, polislerin girmesini yasakladılar. Bir çocuktan fazla çocuk yapmamız yasak. Zorla kürtaj yaptırıyorlar. Çin’de uyuşturucu yasak. Uyuşturucu ile yakalanan idam ediliyor, ama Doğu Türkistan’da uyuşturucu teşvik ediliyor.”
DOĞU TÜRKİSTAN’LA HERKES UĞRAŞIYOR
Doğu Türkistan üzerinde başka güçlerin de oyun oynadığını ve ilk göz diken ülkenin de İngiltere olduğunu belirten Sürgünde Hükümet’in Başbakan Yardımcısı Gayretullah, “Tarih boyunca İngiltere buradaki menfaatlerinin peşinde. İsveçlilerin, İtalyanların, Almanların gözü buradadır. Amerika’da var.” diyerek şöyle devam etti:
“Dünya’da sömürülecek bir şey kalmadı. Her zenginlik, enerji kaynakları Türk Dünyası’nda kaldı. Herkes politikalarını kendi çıkarları için uyguluyor. Doğu Türkistan’ı kendilerinde görmek istiyorlar. Biz Türk Milletine güveniyoruz. Bu gün Büyük Ortadoğu Projesi var. Bu projenin bir parçası da Doğu Türkistan’da uygulanıyor. Doğu Türkistan’ın çevresindeki Afganistan, Pakistan, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan’da ABD üsleri neden var? ‘El Kaide var ondan geldik’ diyorlar. Oysa enerji için geldiler. Avrupalılar, İsveç, İngiltere, Almanya, İtalya Uygur Özerkliğini savunuyor. ‘Uygur Platformu’nu kurdurdular. Ama burası Doğu Türkistan. Türklüğü unutturmak istiyorlar. Sürgünde hükümetimizi kurduğumuzda Amerika Anayasamızda Türk, İslam ve İstiklal sözlerinin yer almasını istemedi. Büyük mücadele ile bu ifadeleri Anayasamıza koydurduk.”
“ATATÜRK’Ü DİNLESEYDİK, BAĞIMSIZ VE ÖZGÜRDÜK”
Doğu Türkistan’ın tek temsilcisinin sürgünde, İstanbul’da kurdukları hükümet olduğunu belirten Başbakan Yardımcısı Hızırbek Gayretullah, “Amerika’ya göre Doğu Türkistan’ın temsilcisi Rabia Kadir. Onu muhatap almak işlerine geliyor. Başta Çin, Doğu Türkistan’ı silmek istiyorlar. Rabia Kadir Doğu Türkistan demiyor. Uygur Özerk Bölgesi istiyor. Uygurlar kardeşimiz, dindaşlarımız, ama biz sürgündeki hükümet olarak Türk ve İslam Doğu Türkistan’ın bağımsızlığını ve özgürlüğünü istiyoruz. Rabia Kadir bu anlayışı temsil etmiyor. Ona Uygur özerkliği yetiyor. Amerika’ya ve Avrupa ülkelerine de yetiyor. Uygur Özerk Bölgesi mi, Doğu Türkistan mı? Bu soru önemli.” dedi.
Atatürk için “Türkçü” nitelemesinde bulunan Gayretüllah Doğu Türkistan’ın geçmişte Sultan Abdülaziz döneminde kendi istekleri ile Osmanlı tebası olduklarını belirtirken, “Geçmişte Çin ile Sovyetler Birliği arasında tercihle karşı karşıya kalındığında, en iyi Türkçülerden Atatürk ‘Doğu Türkistan Sovyetleri tercih etmeli. Sovyetler gelecekte dağılacaktır. O zaman bağımsızlıklarına kavuşurlar’ demişti. Bizim hocalar Atatürk’ü dinlememişler. Atatürk’ü dinleseydik, bağımsız ve özgürdük.” ifadesinde bulundu.
“TÜRK MİLLETİNE GÜVENİYORUZ”
Gayretullah, konuşmasında “Sürgünde kurulmuş hükümetimiz Türkiye’de, ama faaliyet gösteremiyor. Türkiye’ye zorluk vermek istemiyoruz.” derken de, “Doğu Türkistan’da ‘Türküm’ demek suç. Türkiye’de nasıl bilmiyorum.” ifadesinde bulunarak şöyle devam etti:
“Amerika ile Çin arasında çatışma olursa belki o zaman kurtuluruz. Bizim için en çok mücadele veren Japonya. Onlarda Amerika’dan çekiniyor. Tabi iki at tepiştiğinde aradaki sinek ezilir. Böyle bir durumda var. Çin’in bir milyarın üzerinde nüfusu var. Bu kitle yerinden kayarsa Londra’da ancak durabilir. Bundan da korkuyorlar. Mesut Yılmaz’ın Başbakanlığında Türkiye’de toplantı, gösteri, yürüyüş ve benzeri etkinliklerle bulunmamız yasaklanmıştı. Bu karar hala yürürlükte. Biz Türk milletine güveniyoruz. Bu gün Türkler Doğu Türkistan’da Çinlilere, Kuzey Irak’ta Kürtlere emanet!”

– See more at: http://www.hamlegazetesi.com.tr/dogu-turkistani-silmek-istiyorlar/#sthash.4YDlHL7g.dpuf

Ilham Toxtining Xitayda Türmide Ikenliki Yüzisidin Bu Muhim Murasimgha Qatnishalmaydighanliqi Bildürüldi

2967437644ismailgaspraldlleri

Türkiye awazi radiyosi xewiri: türkiy tilida sözlishidighan döletler xelq’ara axbaratchilar jem’iyiti teripidin uyushturulghan isma’il ghaspirali axbaratchiliq we kishilik hoquq mukapati 1 – noyabirda bartinda tarqitip bérilidu.
2014 – yili b d t medeniyet, ilim – pen we ma’arip teshkilati (UNESCO) teripidin isma’il ghaspirali yili bolup élan qilin’ghanliqi munasiwiti bilen 2014 – yili 1 – noyabirda bartinda ötküzülmekchi bolghan mukapatlash murasimida uyghur akadimik piroféssor doktor ilham toxtigha türk dunyasi axbaratchiliq we erkinlik mukapati bérilidu.
Xitayda kishilik hoquq pa’aliyetchisi uyghur akadimik alim, zhornalést, piroféssor ilham toxtigha muddetsiz qamaq jazasi bérilgen bolup, türkiy tilida sözlishidighan döletler médiya munbiri nuwetchi re’isi piroféssor doktor ata atonning rehberlikidiki bahalash hey’iti alham toxtigha “türk dunyasi axbaratchiliq we erkinlik mukapati” bérishni qarar qildi
Biraq ilham toxtining xitayda türmide ikenliki yüzisidin bu muhim murasimgha qatnishalmaydighanliqi bildürüldi.
Türkiy tilida sözlishidighan döletler xelq’ara axbaratchilar jem’iyiti bashliqi gün’gör yawuz aslan ependi mundaq dédi:-
– bu murasimda uyghurlar üchün yene bir kütülmigen yéngiliq bolidu. Özi türkiyede yashawatqan we téxi aran 7 yashqa kirginige qarimastin, onlighan döletlik, xelq’araliq we yerlik téléwziye qanallirida shundaqla türk dunyasigha alaqidar pa’aliyet we murasimlarda oqughan shi’irliri arqiliq sherqiy turkistanning jümlidin uyghurlarning tonulushigha chong töhpilerni qoshqan kichik mujahit qeshqirini isma’il ghespirali axbaratchiliq we kishilik hoquq mukapati bilen mukapatlimaqchimiz» dédi.
Gün’gör yawuz aslan murasimda shimaliy qibris (siprus) türk jumhuriyiti jumhur re’isi doktor derwish er’oghlughimu isma’il ghespirali axbaratchiliq we kishilik hoquq mukapati bérilidighanliqini bildürüp, «pirogrammizgha derwish er’oghludin bashqa yene, qirim tatar türklirining dastanlashqan rehbiri mustapa abduljemil qirim’oghlu, qirim tartarliri parlaménti bashliqi refat chubarow, ezerbeyjan parlaménti ezasi ganire pashayéwa, iraq türkmen jebhisi rehbiri we kerkük parlamént ezasi irshat salihi, süriye türkmenler parlaménti bashliqi abdurrehman mustapamu qatnishidu we ularghimu oxshash mukapat bérilidu» dédi.
Bartin shehiride 30 – öktebirdin 1 – noyabirghiche ötküzülidighan murasim da’iriside isma’il ghaspirali ilmiy muhakime yighini ötküzülidu. Muhakime yighini axirlashqandin kéyin 1 – noyabirda mukapatlash murasimi bashlinidu.

http://www.trt.net.tr/uyghur/%D8%AA%DB%88%D8%B1%D9%83-%D8%AF%DB%87%D9%86%D9%8A%D8%A7%D8%B3%D9%89-%D8%AE%DB%95%DB%8B%DB%95%D8%B1%D9%84%D9%89%D8%B1%D9%89/2014/10/28/%D8%A6%D9%89%D9%84%DA%BE%D8%A7%D9%85-%D8%AA%D9%88%D8%AE%D8%AA%D9%89-%D8%A8%D9%89%D9%84%DB%95%D9%86-%D9%83%D9%89%DA%86%D9%83-%D9%85%DB%87%D8%AC%D8%A7%DA%BE%D9%89%D8%AA%D9%82%D8%A7-%D8%AE%DB%95%D9%84%D9%82%D8%A6%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%84%D9%89%D9%82-%D9%85%DB%87%D9%83%D8%A7%D9%BE%D8%A7%D8%AA-102866

ANNEMARIE VON  GABAIN VE TÜRKOLOJI

gabain_pg235 (1)

Annemarie von Gabain (1901-1993), XX. Yüzyıl Alman Türkolojisinin önde gelen isimlerinden biridir. Türkoloji sahasında 344 ilmi çalışmaya imza atmıştır. Başlıca çalışma alanları Hun Türkçesi ve Eski Uygurcadır. Türkoloji’de önemli işler görmesine rağmen Gabain’in pek az eseri Türkçeye çevrilmiştir. Türkçeye kazandırılan eserleri 2 küçük kitapçık, 1 temel eser (Alttürkische Grammatik = Eski Türkçenin Grameri) ve sadece 11 makaledir. Bu kitapta Gabain’in 9 Türkçe, 2 Almanca olmak üzere 11 makalesine yer verilmiştir. Türkçeye tercüme edilen 2 makalesi kitabın dışında bırakılmıştır. Şinasi Tekin’in konuyla ilgili 2 kitabiyat yazısı ise ilaveler kısmında yer almıştır.

Göktürk harfli yazıtlar ve Eski Uygurca el yazmalarının birçoğu halen çözülmeyi beklemektedir. Bu yazıt ve yazmaların bir an evvel çözülüp sözlüğünün düzenlenmesi ve gramerinin yazılması icap etmektedir. Çoktan bitirmemiz gereken bu işi maalesef hala sona erdiremedik. Genç Türkoloji neslinin bunu başaracağını umut ederiz.

http://www.amazon.de/Annemarie-Von-Gabain-Yusuf-Gedikli/dp/6054200518

Gabain Xanimning Qol Chirighi We Uning Dunya Uyghurshunasliqigha Tutashturghan Küch Ulash Meshili

Muxbirimiz Qutlan
2014-10-23
Zordun-Sabir-Germaniye-Uyghurshunas-Annemariye-fon-Gabain.jpg

Merhum yazghuchi zordun sabir meshhur uyghurshunas annémariye fon gabain xanim bilen bille. 1987-Yil 11-Ay, gérmaniye.

Social Media

Bu yil gérmaniyelik meshhur türkolog we uyghurshunas annémariye fon gabain xanim tughulghanliqining 115 yilliq xatirisi.

Uning 1920-Yillardin bashlanghan qedimki uyghur til-Yéziqi, medeniyiti we tarixi boyiche élip barghan yérim esirdin köprek tetqiqati gérmaniyede uyghurshunasliq ilmining ul-Asasini yaratqan. Gabain xanim we uning oqughuchilirining ömür boyi élip barghan ilmiy izdinishliri we bu sahediki mol netijiliri gérmaniye türkologiyesini dunyaning aldinqi sewiyesige élip chiqqan.

1981-Yili gabain xanim 75 yashqa kirgende, uninggha özi ömür boyi tetqiq qilghan uyghurlar bilen didarlishish we ularning tarixiy wetinige tunji qétim qedem bésish nésip bolidu.

U shu qétimliq sepiride turpanni ziyaret qilidu. Shinjang uniwérsitétida ilmiy doklat bérip, uyghur oqughuchilar bilen ilim sahesidiki tetqiqatchilargha chongqur tesirat qalduridu. Abduréhim ötkür, turghun almas, ibrahim mutiiy, mirsultan osman qatarliq bilim ademliri bilen uchrishidu.

Bu heqte ziyaritimizni qobul qilghan gérmaniye götténgén uniwérsitétining tetqiqatchisi, doktor ablet semet merhum yazghuchi zordun sabirning shu qétim gabain xanim bilen ürümchide tunji qétim körüshkenlikini tilgha aldi. Ashu qétimliq seperning gabain xanimning uyghurlar wetinige qilghan tunji we axirqi ziyariti bolup qalghanliqini tekitlidi.

Gabain xanim 1901-Yili firansiyede bir gérman qan tipidin bolghan herbiy ailide dunyagha kelgen. 1920-Yillardin bashlap türkologiye saheside izdinishke bashlighan. U kéyinche öz tetqiqatini gérman ékispéditsiyechiliri uyghurlar wetinidin élip kelgen qedimki uyghur tilidiki yazma wesiqilerni tetqiq qilishqa qaratqan. «Qedimki türkiy tilining grammatikisi», «uyghurlarning qedimki tarixi», «qochu uyghur xanliqi dewridiki ijtimaiy hayat» qatarliq meshhur eserlerni yazghan. Shuning bilen bir waqitta u yene, dunya türkologiyesi saheside bir qatar meshhur alimlarning meydangha kélishige türtke bolghan.

Gabain xanim 1993-Yili 91 yéshida wapat bolghan. U ömür boyi toy qilmighan, pütkül zéhnini uyghurshunasliq we türkologiye sahesidiki ilmiy tetqiqatqa qaritip, mol ilmiy miraslarni qaldurghan.

Ablet semetning bildürüshiche, gerche xelqaradiki uyghurshunasliqning hüli uyghurlar wetinining sirtida, jümlidin gérmaniye qatarliq ellerde sélinghan bolsimu, emma gabain xanim haman bir küni bu tetqiqatni uyghurlardin yétiship chiqqan kishilerning öz üstige élishini ümid qilghan.

Gabain xanimning eyni waqitta oqughuchilirigha qedimki uyghur tili we tarixi boyiche ders ötken waqitta ishletken batariyelik qol chiragh hélihem saqlinip kelgen.

Melum bolushiche, gabain xanim bu qol chiraghni uyghurlar yurtidin gérmaniyege élip kélingen tam resimlirini oqughuchilirigha éniq körsitish üchün ishletken.

Mezkur qol chiragh gabain xanimning wesiyiti we uyghurlargha qaldurghan ümidi boyiche uning oqughuchisi, dangliq türkolog pétér laut teripidin ürümchige élip bérilip yash uyghur tetqiqatchilirigha ötküzüp bérilgen.

Türkolog pétér laut bu qol chiraghni ötküzüp bérish murasimida mundaq dégen: «türkologiye tetqiqatini marafonche küch ulap uzungha yügürüsh musabiqisi déyishke bolidu. Gabain xanim bu qol chiragh arqiliq mezkur musabiqining tunji meshilini tutushturdi. Gabain xanimdin kéyin gérman türkologliri bu meshelni ötküzüwaldi. Hazir biz gabain xanimning ümidi boyiche bu meshelni uyghurlardin yétiship chiqqan türkologiye sahesidiki yash tetqiqatchilargha ötküzüp berduq.»

Doktor ablet semet gabain xanimning bu tewerrük qol chirighini qedirlep saqlap kelgenlikini, waqti kelgende uni uyghur yashliridin yétiship chiqqan uyghurshunasliq sahesidiki ümidlik tetqiqatchilargha ötküzüp béridighanliqini bildürdi.

Bügür Isyanining Yétekchisi Tursun Memetning Xitay Axbaratida Déyilmigen Terepliri

2014-10-24
tursun-memet-bugur-weqesi.png

Bügür isyanining yétekchisi, 33 yashliq sabiq qurulush höddigiri tursun memet

Tengshun Tori

Xitay axbarat wastiliri 21 – Sintebir bügür isyanining yétekchisi tursun memet heqqidiki melumatlirida uning binakarliq téxnikomini oqughanliqi, qurulush höddigerliki bilen shughullanghanliqi we diniy étiqad jehette atalmish esebiy idiyeni qobul qilghanliqi qatarliq uchurlarni élan qilghan bolsimu, uning kishilik exlaqi we jemiyettiki tesiri heqqide melumat bermidi. Muxbirimizning bu heqtiki éniqlashliri dawamida yétekchi tursun memetning mekteptiki chaghlirida tirishchan we elachi oqughuchi ikenliki, ish hayatida bolsa kespige puxta we mesuliyetchan kishi ikenliki we mushu sewebtinmu amma arisida ishench we inawet tapqanliqi ashkarilandi.

Ahalilerdin biri, uning xitay hakimiyitige qarshi isyan kötürüshtek chong bir ishqa yétekchilik qilalighanliqigha heyran qalghanliqini bildürse, yene bireylen uning bu derijidiki teshkillesh iqtidaridin tesaddipiyliq hés qilmighanliqini bildürdi.

Yuqiridiki ulinishtin muxbirimiz shöhret hoshurning bu heqte teyyarlighan programmisini anglaysiler.