Report: China still harvesting organs from prisoners at a massive scale

Amnesty: Executions at their highest in more than 25 years

Amnesty: Executions at their highest in more than 25 years 01:00

Story highlights

  • Report claims tens of thousands of organ transplants carried out in China each year
  • That contrasts with official figures, which puts the number at 10,000
  • Gap, report claims, is filled by prisoners of conscience executed for their organs

(CNN)A new report claims that China is still engaged in the widespread and systematic harvesting of organs from prisoners, and says that people whose views conflict with the ruling Chinese Communist Party are being murdered for their organs.

The report — by former Canadian lawmaker David Kilgour, human rights lawyer David Matas, and journalist Ethan Gutmann — collates publicly reported figures from hospitals across China to show what they claim is a massive discrepancy between official figures for the number of transplants carried out throughout the country.
They blame the Chinese government, the Communist Party, the health system, doctors and hospitals for being complicit.
“The (Communist Party) says the total number of legal transplants is about 10,000 per year. But we can easily surpass the official Chinese figure just by looking at the two or three biggest hospitals,” Matas said in a statement.
The report estimates that 60,000 to 100,000 organs are transplanted each year in Chinese hospitals.
According to the report, that gap is made up of executed prisoners, many of them prisoners of conscience locked up for their religious or political beliefs. China does not report its total number of executions, which it regards as a secret.
The report’s findings stand in stark contrast to Beijing’s claim that, since the beginning of 2015, China has moved from almost completely relying on organs from prisoners to the “largest voluntary organ donation system in Asia.”
At a regular press conference Thursday, Chinese Foreign Ministry spokeswoman Hua Chunying said China has “strict laws and regulations on this issue.”
“As for the testimony and the published report, I want to say that such stories about forced organ harvesting in China are imaginary and baseless — they don’t have any factual foundation,” she said.
The National Health and Family Planning Commission, which oversees organ donations in China, did not respond to a request for comment for this piece.
Patients queue at a hospital in China. More than 300,000 people require organ transplant operations every year.

Secret transplants

According to the report, thousands of people are being executed in China in secret and their organs harvested for use in transplant operations.
So who is being killed? The authors say mainly imprisoned religious and ethnic minorities, including Uyghurs, Tibetans, underground Christians, and practitioners of the banned Falun Gong spiritual movement.
While much of China’s organ transplant system is kept secret, official figures show that 2,766 volunteers donated organs in 2015, with 7,785 large organs acquired.
Official figures put the number of transplant operations at around 10,000 a year, which the report disputes.
The authors point to publicly available statements andrecords released by hospitals across China claiming they carried out thousands of transplant annually, andinterviews with and official biographies of individual doctors who claim to have carried out thousands of transplant operations during their careers.
“Simply by adding up a handful of the hospitals that have been profiled in this (report), it’s easy to come up with higher annual transplant volume figures than 10,000,” the authors write.
According to official statistics, there are more than 100 hospitals in China approved to carry out organ transplant operations. But the report states the authors have “verified and confirmed 712 hospitals which carry out liver and kidney transplants,” and claims the number of actual transplants could be hundreds of thousands larger than China reports.
Falun Gong members stage a protest against China in Hong Kong.

‘Ghoulish and inhumane practice’

The apparent gap in official transplant figures, the report claims, is filled by prisoners of conscience.
According to Amnesty International, “tens of thousands of Falun Gong practitioners have been arbitrarily detained” since the government launched a crackdown on the practice in 1999.
China regards Falun Gong as a “cult” and claims followers engage in “anti-China political activities.”
“The government considers Falun Gong a threat to its power, and has detained, imprisoned and tortured its followers,” says Maya Wang, China researcher for Human Rights Watch.
The report says detained Falun Gong practitioners were forced to have blood tests and medical exams. Those test results were placed in a database of living organ sources so quick organ matches could be made, the authors claim.
This massive supply of organs served to benefit hospitals and doctors, making for an ever growing industry.
The U.S. House Foreign Affairs Committee is scheduled to hear testimony from the report’s authors on Thursday.
“China has been perpetuating perhaps some of the most gruesome and egregious human rights violations against the Falun Gong and other prisoners of conscience, yet has hardly faced any criticism, let alone sanctions, for these abuses,” said Representative Ileana Ros-Lehtinen, former chair of the U.S. House Foreign Affairs Committee, in a statement released online.
“The regime’s ghoulish and inhumane practice of robbing individuals of their freedom, throwing them in labor camps or prisons, and then executing them and harvesting their organs for transplants is beyond the pale of comprehension and must be opposed universally and ended unconditionally.”

‘Good intentions’

For decades, Chinese officials strenuously denied that they harvested organs from prisoners,calling claims to the contrary “vicious slander.”
Finally in 2005, officials admitted that the practice took place and promised to reform it.
Five years later however, Huang Jiefu, director of the China Organ Donation Committee, told medical journal The Lancet that more than 90% of transplant organs still came from executed prisoners.
China carries out more executions annually than the rest of the world put together, at least 2,400 in 2014, according to Death Penalty Worldwide. Official Chinese figures are not reported.
In late 2014, China announced that it would switch to a completely voluntary donation-based system.
This pronouncement was greeted with great skepticism however, given that between 2012 and 2013, only around 1,400 people signed up to donate (compared to the more than 300,000 in need of organ transplants every year).
Since then, the government has seen limited success in getting people to sign up to the national register.
One 86-year-old woman, surnamed Zhou, told CNN she had wanted to donate her organs in 1996 but at the time her local Red Cross chapter had never heard of someone doing so.
“Since I wasn’t able to have a medical career myself, I want to make a contribution after I die,” she said.
Zhou said that while her family was mostly supportive of her decision, “in China, the conventional wisdom is that it’s improper to mutilate a body when someone is dead.”
While people like Zhou have stepped forward to fill the gap left by prisoners, experts warn that there is nothing to stop those condemned to be executed from also “volunteering,” and regulationslegalizing the use of prisoners’ organs remain in force.
The 2014 announcement “is only at best a statement of good intentions but has no force of law,”the medical journal BMJ said.
The phasing out of executed prisoners’ organs is a “semantic trick,” Professor Li Huige of Johannes Gutenberg University said in a recent report commissioned by the European Parliament.
He pointed to statements by Huang to Chinese state media that “death row prisoners are also citizens.”
“If (they) are willing to atone for their crime by donating organs, they should be encouraged,” Huang told People’s Daily.
By redefining prisoners as regular citizens, Li says, “China’s national organ donation system may be abused for the whitewashing of organs from both death row prisoners and prisoners of conscience.”
In an open letter to the Lancet, five doctors wrote that “China is still using death row inmates’ organs. The only difference is that these organs are now been classified as citizens’ voluntarily donated organs.”
Huang did not respond to a request for comment. Speaking to the New York Times, he said his comments had been “distorted” and were not in keeping with government policy.



Mehmet Emin HAZRET

İşgalcı Çin’in Doğu Türkistan’da  5 Temmuz 2009’da gerçekleştirdiği  Uruımçi katliamı”ndan sonra  Uygur Türklerinin açtığı 3 binden fazla internet sitesi ve bloglar kapatılmış, bir çok internet sitesi ve blog’ır sahibi , yöneticileri, ve yazarları tutuklanmıştır. Urumçi’deki Çin işgal  yönetimi tarafından  devreye sokulan ÇKP.propagandasından başka hiç bir işlevi olmayan  çok  katı ve  kısıtlama ve yasaklarla dolu  yeni bir sosyal  medya kanunu yürürlüğe sokulmuştu.  Bu yeni yasa’nın çıkarılmasından sonra Çin onlarca genelge ve yönetmelikler ile katı olan sosyal medya’yı nefes alamaz bir hale sokmuştur. 2010 yılından  itibaren  Ç onun güdümündeki Yönetim yanlısı genç Komünist adayların  öncülüğünde, Uygur sosyal medyası yavaş- yavaş kıpırdamaya başladı. Açılan Uygurca yeni internet sitesi içinde “Bagdax= Bağdaş”, “Misranim” gibi internet sitesi ve “Bozkır” gibi bolglar da vardı. Bende ara sıra memleket içindeki internet sitelerinde gezinirken,bu siteleri de ziyaret ederdim. Ancak, Uygur toplumunun siyasi düşünceleri veya oradaki siyasi ve toplumsal adaletsizlik, etnik ve sosyal eşitsizlik, işsizlik ve benzeri  konuları gündeme getiren  herhangi bir haber , araştırma  veya makale ve yazılar yoktu. Hatta Doğu Türkistan’da sık sık patlak veren kanlı etnik  temelli şiddet olayları ve çatışmalar hakkında bile, devlet tarafından yayınlanan haberleri kopyalayıp yayınlamakla yetiniyordu. Yayınladığı şeyler edebiyat ve sanata dair  eserleridir.  Sitenin  ana sayfasının en alt kısmında, sitenin devletten aldığı  izin tarihi ve belge numarası  ile    Çin yasalarına  aykırı olan yazı ve haberlerin ihbar edilebileceği   110 nolu telefon numarası yer alıyordu. Bu genel   uyarılar  tüm Uygurca site, ve bloglarda mevcuttur.

Bu tüm Uygurca sitelerde olduğu gibi “Bagdax” sitesin en altında konulan uyarı yazısı ve ihbar hattı  numarası ve internet ihbar merkezi telefon numaraları yer almıştır.

Bağdaş initernet sitesinin ana asayfasındaki uyarı yazısında şu ifadeler yer almaktadır ;  bagdax” Her hangi bir kişinin devlet kanununa aykırı, milliyetlerin birlik, beraberliğini bozucu, etnik bölücülük algısı içeren haber,ilan ve  yazıların yayınlanması  kesinlikle  yasaktır.”

2016 yılının Mart  – Mayıs ayları arasında   tutuklanarak ceza evine konulan ve şimdiye kadar isimleri açıklanan admin  ve blog yazarlarının sayısı  5 kişidir.  Yakalananlar arasında  “ Misranim” internet sitesinin sahibi ve yöneticisi  Abubekir Muhtar de bulunmaktadır. Bu sitenin  Korla vilayetindeki gönüllü admini  Tursuncan Mehmet,  “Bagdax” sitesi  sahibi Ekbercan Esat, “Bozkır” blog sahibi Ömercan Hasan de tutuklananlar arasında yer almaktadır. Bunlardan 3 kişinin,  Aksu ceza evinde olduğu açığa çıkmıştır.


                    Uygurca “Bagdax” sitesinin   sahibi Ekbercan Esat


 “ Misranim” internet sitesi sahibi Abubekir Muhtar

Aksu vilayeti  ÇKP.İl Teşkilatı  internet sitesinde “Bozkir” blog sahibi Ömercan Hasan, Aksu orman idaresinin teknik elemanı olduğu,  sosyal medyada  etnik milletler arasında kin ve nefret yaydığı için komünist parti üyeliğinden atıldığı  bilgisi yer almıştır.


                                  “Bozkır” blog sahibi Ömercan Hasan

Washington merkezli “ Hür Asya” radyosu muhabiri,  Tursuncan Mehmet’in babası Mehmet Karı’ya telefonla bağlandı. Mehmet Karı, şuan hastanede olduğunu, oğlu tutuklandığından beri geçen  1.5 ay içerisinde kendisinden hiç bir haber alamadığını, bu sebepten eşinin şekere bağlı  yüksek tansıyon hastası olduğu için  kalp krizi geçirerek hastaneye yattığını söyledi.  Kendinin ÇKP. üyesi olduğunu, oğlunun Çin yönetimine inanarak ve güvenerek yasalar çerçevesinde  Uygur kültürünü internette tanıtmaya çalıştığını vurguladı.  Tamamı ÇKP.üyesi yanı Komünist olan  aile’nin inandıkları ve güvendikleri  ve sadakat ile hizmet ettikleri ÇKP.iktidarı’ndan   gördüğü muamele budur.


   “Misranim” sitenin  Korla vilayetindeki gönüllü admini  Tursuncan Mehmet

Uygur Türkçesi ile yayın yapan ” Bozkır” adlı internet  sitesi,  genellikle   Çin sitelerini esas alan ve onların haber ve yazılarını tercüme ederek  yayınlayan bir seti idi. Bu site’de ben bir çok  Çinceden Uygurcaya çevrilen haber ve  tercüme yazıları okumuştum. “Boskır”Haber sitesinin sahibinin Ömercan Hasan olduğunu  o tutuklanadıktan sonra medeya’ya yansıyınca yeni öğrendim. O, Çin’deki sosyal medyada yayınlanan, yolsuzluk, rüşvet, yozlaşma ve Çin ekonomisindeki yapısal sorunlar konusundaki  önemli  ve  bilimsel verilere dayanan haber ve  yazıları tercüme edip yayınlıyordu. Yaptığı iş bu kadar idi.

Ancak,ÇKP,nın Doğu Türkistan’daki faşist kafalı İşgalcıları,bu Site’de yayınlanan yazıların aslında Çince olarak Çin sitelerinde yayınlandığını ve tercüme edilerek  bu sitelere konulduğunu  çok iyi biliyorlar. Onların amaçları sırf gerekçeler,sebepler ve bahaneler yaratarak Uygurları sindirme,bastırma. silme ve ortadan kaldırma uygulamaları için bunları  kullanmaktır.Bunu yapmaktan de hiç bir zaman  çekinmiyorlar.Çin’in  derdi yazının nerede nasıl yayınlandığı değil,Uygurlar tarafından  neşredilmesidir. Yazıların sahipleri olan Çinliler ÇKP. yönetiminin  umurunda  bile değildir. Bu yazı ve haberleri kaleme alan ve yayınlayan etnik Çinili Blogcular ve internet sahip ve yöneticileri için hiç bir soruşturma veya kovuşturma yapılmıyor.Onlar yanı  bu yazıları yazan ve yayınlayan Etnik Çinliler, serbest ve   rahatça  dolaşırken, bunların yazdıklarını tercüme ederek yayınlayan ve bu suretle Uygur sosyal medyasını cesaretlendirmek için  bu yazıları tercüme edenler ve yayınlayan Uygurlar yanı Çinci Mütercimler ÇKP.üyeliğinden atılarak   tutuklanmış ve  ceza evine konulmuştur.

Ben, Doğu Türkistan’daki Uygurca internet sitelerin şiir, hikaye, müzik ve benzerlerinden  başka, Uygur toplumunun gerçek hayatı ile ilgili hiçbir  haber, yazı, yorum yayınlanmamasından çok üzgündüm. Kendi mahallesinde, bir ilk okul çocuğu okula giderken,Çin keskin nişancı tarafından uzaktan (eylence olsun diye) vurularak öldürüldüğü haberi, iş birliği yaparcasına yayınlamayan Uygur online yayıncılarımız, Amerika sokaklarında trafik kazasında ölen bir köpek veya kedi hakkındaki haberi manşet olarak vermek için yarışıyorlar. Bu yüzden  Uygurca siteleri ziyaret etmek yerine, hep yeni haber,yeni bilgiler olan Çince sitelere yöneliyordum. Şimdi de öyleyim.

Çin sosyal medyası’nda,  Pekin yönetimini şiddetli bir biçimde eleştiren,  devlet  ve Çin toplumunun gelenekesel yapısı ile bünyesini çürüten yolsuzluk, rüşvet, ahlakı yozlaşma, yurt dışına para kaçırma, ekolojik tahribattan, zehirlenmiş gıda ve toplumsal sağlığa yönelik  tehdit ve tehlikelere varana  kadar tüm konularda  yüksek dozlu    binlerce  eleştirilel yazı ve  yorumlar  her gün yayınlanmaktadır. Hatta, Amerika’ının Sesi radyosunun (VOA.’nın ) Çince yayınlanan  radyo ve  televizyonları  hemen her gün   Çin’in çeşitli bölgelerine telefonla canlı bağlanarak  bölge sakinleri ve Çinli Akademisyenler ile  güncel konular hakkında program yapıyor. VOA.’nın  verdiği Ücretsiz  ve  şifreli telefon hatlarından yararlanarak  canlı yayına bağlanan Çinlilerin sayısı bir haylı fazladır.  VOA.’ya  canlı bağlanan bu Çinliler, ÇKHP.yönetiminin  sözde  sosyalist rejimini yerden yere vuruyorlar. Çin devlet başkanı Şi jinpeng’e kadar bütün yönetileri isim vererek eleştirmekten çekinmiyorlar.  Ama,ÇKP.iktidarının Polis ve askerleri onlara hiç bir şey yapmıyor ve Uygurlar gibi  onları kimse tutuklamıyor, uyarmıyor bile.

7 Mart 2016 ‘de  Doğu Türkistandaki Çin yerel yönetimine ait olan “sınır tanımaz haber” (无界新闻- vuceşinvin) adındaki Çince internet portalından Çin devlet başkanı Şi jinpen’i suçlayan ve  kesin istifaya çağıran açık mektup yayınlandı. Çin medyası, Çin komünist partinin Doğu Türkistan ÇKP,patronu,yanı Partikom genel sekreteri Jiang çünşen’nin başının kısa sürede yenileceğini  ve onun  gideceğini iddia etti, büyük yaygaralar kopardı. Ancak,bunu  yazanlar,yayınlayanlar ve gürültü yapanlan etnik  Çinli  oldrukları onlardan hiç kimseye dokunan olmadı. Ama, Çinlilerin kaleme alıp yayınladığı  bu açık mektup  Uygurcaya tercüme edip yayınlanma cesaretine sahip biri Uygur Türkü  olsa idi, çoktan  onun  başı gidecek ve yenilmiş olacaktı.

2016 Yıl başında Çin komünist partinin sesi olan Xinhua(Yeni Çin) Haber  ajansı, 2 Uygurca  internet sitesinin  “bölücü” fikirleri yaydığı gerekçesi ile kapatıldığını  ilan etmişti.  O tarihtene itibaren,Uygurca siteler, blogların kapatılması işlemleri sürmekte,bu site ve blogların sahip,yönetici ve  sorumluları  ve yazarları tutuklanarak  sorgulamanmakta, baskı zulüm,işkence tehdit ve şantajlar  aralıksız  devam etmektedir.

Peki, Bütün bunlar Neden?

Çünkü, Çin işgal yönetimi  Doğu Türkistan’da suç işliyor. ÇKP.yönetimi Doğu Türkistan’da işledikleri bu insanlık suç ve cinayetlerinin  içte, bölgeler arasında ve özellikle suç mahalli Doğu Türkistan’da ve  dış dünyaya sızmasını  bu yöntemleri kullanarak önlemeye çalışıyor.

Çin’de “ Bir ülke –  İki sistem” söylemi  vardır. Çin’de  komünist sistem, Hongkong’ta  ise, İngilizlerin kurduğu demokratik sistem mevcuttur. Ama, Çin tarafından dünyaya açıklanmayan 3. bir Çin  sistemi  günümüzde Doğu Türkistan’da yürürlüktedir. Doğu Türkistan’da etnik Han  ırkçılığı ile Çin şövenizmine dayanan ve  Faşist Ruhlu Komünist  Çin  Diktatörü  Mo’dan kalma dikta sistem hala değişmemiştir  aksine,  şiddetini arttırarak sürdürülmektedir. Uygurlar arasında ne kadar sistem içinde sadakat gösteren  ve  ÇKP:Ye üye ve Parti ve işgal rejimine   sadik  kim olursa olsun, Uygur milli ve dini kimliğini  korumak ve yaşatmak yolunda (Çin yasalarında yazılı olan haklarını ) yasal haklarını kullanmak isteyen her kes hiçbir zaman, hiçbir şart altında hoş görü ile karşılanmayacaktır. Uygur genç kuşağı ve Uygur aydınlar bu noktayı  asla unutmamalıdır.


  1. «Misranim» torining bashqurghuchisi – Tursunjan memet marshalning tutqun qilinish jeryani ashkarilandi.
  2. Uyghur élida 5 neper tor bet sahibi bilen tor bashqurghuchining tutqun qilinghanliqi melum.
  3. 关于要求习近平同志辞去党和国家领导职务的公开信
  4. 两维族网站被指破坏民族团结遭罚 两微信平台被封




Doğu Türkistanlı bir bilim adamı,Uygur Demokrasi ve Hukuk Hareketi Lideri ve Uygurların vicdanı olarak anılan ve Ocak 2014’ten beri  Müebbet hapis cezasına çarptırılarak Çin zindanlarında tutulan Doç.Dr.İlham Tohtı’nın görüş,açıklama ve makalelerinden derlenen ve  bir süre önce Şira yayınları tarafından yayınlanan “YOLUM VE GAYEM” adlı kitabını tanıtım amacı ile kaleme aldığımız yazı’yı  aşağıda bilgilerinize sunuyorum.

Tohtı Sot

Uygur Türklerinin işgalci Çin anayasasında belirlenen haklarının doğru bir şekilde uygulanmasını isteyen ve yasal yollarla savunan yazıları yüzünden müebbet hapis cezasına çarptırılan, Pekin Merkezi Milletler Üniversitesi öğretim Üyesi Prof Dr. İlham Tohti’nin Uygur sorunu ile Çin gerçeğini ve kendisinin bu konudaki görüşlerini bütün ayrıntıları ile ortaya koyan kitabı Şira yayınları tarafından yayınlandı.
Kendi topraklarında köle gibi yaşayan Uygur Türklerinin var olma mücadelesinin sembolü olan ve Uygurların 20. yüzyıldaki “Mandelası” ve ” Mir Sultan Galiyev’i olarak da tanılmakta olan Prof Dr. İlham Tohti, halen Urumçi’de hükümlü olarak çile çekmektedir. İlham Tohtı bütün bu olumsuz şartlara rağmen hak, hukuk ve özgürlük mücadelesini parmaklıklar ardında da büyük bir cesaret ve özveri ile sürdürmeye çalışmaktadır.
bu kitapta Dr. İlham Tohti’nin fikir ve düşüncelerini yansıtan bazı makaleleri ile seçilmiş bir kısım akademik yazıları ve dış basına vermiş olduğu bazı söyleyişleri yer almaktadır. Dr. İlham Tohti, “Benim Gayem ve Hayat Yolum” adlı bu kitabında, patlamaya hazır bir barut fıçısına dönüşmüş olan Doğu Türkistan’daki etnik sorunun ne denli tehlikeli boyutlara ulaştığını bunun nedenleri, sonuçları hakkında görüşlerini gerçek verilerle ve kanıtlarla gözler önüne sermiştir. Çin’in Milli (Azınlıklar) politikası ve Uygur toplumun bugünkü durumunu öğrenmek ve bu konuda akademik araştırmalar yapmak isteyenler için bu kitap ilk el kaynak olmakla beraber, sosyoloji alanında Uygurların toplumsal yapısı konusunda bir Uygur akademisyen tarafından yazılmış olan kapsamlı ve derinliklere sahip araştırmaları içermektedir.

Prof Dr. İlham Tohti kim?
Prof Dr. İlham Tohti, Pekin’de Merkezi Milletler Üniversitesi İktisat ve Hukuk profesörü olarak çalışırken, diğer yandan . Çin Anayasası ve Sözde “Bölgesel Milli Özerklik Yasası”nın Doğu Türkistan’da doğru bir şekilde uygulanmasını talep ettiği için tutuklandığı tarihe kadar yaklaşık 20 yıl boyunca amansız bir mücadele vermiştir. Yaptığı çalışmalar ve savunduğu fikir ve görüşler dolayısıyla Uygur Türkleri tarafından “Uygurların Vicdanı” olarak anılmaktadır. Tohti, 5 Ocak 2014 tarihinde Pekin’deki evinde tutuklanmış, 19-23 Eylül 2014 tarihleri arasında Urumçi’deki Çin bölgesel Mahkemesince yargılanmış ve bölücülükle suçlanarak müebbet hapis cezasına çarptırılmıştır. Şu anda Urumçi cezaevinde tek kişilik hücrede tutulmaktadır.

Mahkeme sırasında ABD Dış İşleri Bakanı Jonn Kerry, ABD Devlet Başkanı Barak Obama, Almanya Başbakanı Angela Merkel, İngiltere Başbakanı David Cameron, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Ban Ki-moon başta bir çok devlet ve hükümet adamları, ayrıca Türkiye Dış İşleri Bakanlığı da dahil tüm batılı ülkeler temsilcileri, Prof. Dr. İlham Tohti’nin serbest bırakılması için sürekli çağrılarda bulunmuştur.
Şira yayınları tarafından yayınlanan bu kitap 304 sayfadan oluşmakta olup, muhteviyatı itibariyle Doğu Türkistan ve Uygur Türkleri meselesine yeni bir bakış açısı getirmektedir. Uygur Türklerinin gasp edilen hak hukuk ve evrensel değerlerine 21. yüz yılda yeniden kavuşmaları konusunda izlenecek yeni yollar ve yeni yöntemleri ortaya koymaktadır.
Çin yönetimi tarafından Uygur Türklerinin temel hak ve hukukunu ve kendi yasalarında verdiklerini iddia ettikleri insani haklarını talep ettiği için “Devleti Parçalamak ve Bölücülük Yapmak” ile suçlanarak tutuklanan ve ömür boyu hapis cezasına çarptırılan Dr. İlham Tohti’nin durumu Türkiye’de yankı bulmuş ama medya’da gerektiği kadar yer alamamıştır. Bir çok protesto eylemlerine neden olan Uygur Türkleri gerçeğini tüm açıklığıyla gözler önüne seren bu kitab aynı zamanda sadece Uygur Türkleri ve Çin meselesi hakkında değil, bölgesel ve uluslararası güncel sorunlar konusunda da yeni bilgiler vermektedir.
Prof Dr. İlham Tohti, ,Pekin Milletler Üniversitesi öğretim görevlisidir. Uygurların en iyi yetişen aydınların başında gelmektedir. İlham Tohti 1991’den itibaren Doğu Türkistan ve Uygur Türkleri hakkında yaptığı akademik ve sosyal araştırmalarına ait yazılarını Çin medyasında yayınlamaya başlamıştır .İlham Tohti iktisat ve hukuk profesörü olarak, Uygurların ekonomik ve hukuki durumu araştırmalarının odak noktasında yer almaktadır. Yazar, Çin’in hızlı kalkınma sürecinde Uygurların sanayi üretimi ve şehirleşme sürecinden uzak tutularak, kırsal kesimde sıkıştırılmasından ortaya çıkan sosyal ve ekonomik sorunları incelerken, Zengin kaynaklara sahip bölgede yoksul bırakılmış, kalkınma içinde marjinalleştirilmiş, dönüşüm isterken kültürü dondurulmuş Uygur toplumunun sosyal sorunlarının köküne ve kaynağına inmeye çalışmıştır. O, sorunun derinliklerine indikçe, Uygurların siyasi ve ekonomik olarak dışlanmasında Çin anayasası ve Bölgesel Milli Özerklik yasalarının uygulamalarda askıya alınmasından kaynaklanmış olduğunu görür.

İlham Tohtı T.kapak

Dr. İlham Tohti 1990’den başlayarak, Uygur aydınlar içinde “Uygur Hukuk Hareketi”’nı başlatır. İlk önce Uygurlara Çin anayasası ve Bölgesel Milli özerklik yasasını maddeler halinde anlatır, Sonrasında ise, Çin yönetiminden temel hak ve özgürlükler ile özerklik haklarını vaat eden yasaları raftan indirmeye davet eder ve zorlar. Çin devletinden her hangi bir olumlu yanıt alamayan Tohti, 2005 te “Uygurbiz = Uygurline” adında Çince ve Uygurca internet sitesi kurarak bu internet portalı aracılığı ile Çin ve Uygur toplumunu aydınlatmak için büyük çabalar harcar. Çin İstihbarat Örgütü’nün sert uyarı ve çoklu müdahalelerine maruz kalır. Çin’in başkenti Pekin’de ikamet etmenin avantajını ve başkentin şartlarını iyi değerlendirip kullanan Dr. Tohtı bu kez Uygur Türklerinin maruz kaldıkları baskı ve zulmü dış basına anlatmaya başlar. Çin yönetimini ise, kendi yaptığı yasaları uygulamamasının anayasal suç olduğunu haykırır.
Dr. İlham Tohti 2008 Pekin Olimpiyatları öncesinde tutuklanır ve hapishaneye konulur. Yönettiği “Uygurbiz” internet portalı da kapatılır. “05 Temmuz 2009 Urumçi” olayından hemen sonra “Uygurbiz”internet portalı SON KEZ kez kapatılır ve bir daha açılmasına izin verilmez. Dr. İlham Tohti Urumçi olaylarından sorumlu tutularak uzun bir süre ev hapsinde tutulur. Dr. İlham Tohti artık Uygur Türkleri tarafından “Uygurların Sesi, Vicdanı ve Özgürlük Lideri” olarak anılmaya başlar. Bu tarihten sonra Dr. İlham Tohti, Çin istihbarat ajanlar ile uluslar arası medya mensupları arasında köşe kapmaca oynamaktan bir türlü kurtulamaz.
15 Ocak 2014’te Pekin’deki evinde eşi ve küçük çocuklarının gözü önünde kendisine tartaklayarak yere yatırır ve el ve ayaklarına kelepçe takarak göz altına alır. Bir süre sonra eşine kendisinin Urumçi’ye götürüldüğü haberi verilir. 23 Eylül 2014’te başlayan ve 2 gün süren gizli yargılamada “Ülkenin Birliğini Bozmak ve Bölücülük Yapmak” suçlaması ile müebbet hapis cezasına çarptırılır. Onun destekleyen ve yanında bulunan biri Moğol 8’si Uygur Türkü toplam 7 öğrencisini de çeşitli ağır hapis cezalarına çarptırır. Halen bu öğrenciler de ceza evinde tutulmaktadır .
Dr. İlham Tohti’nin 18-23 Eylül 2014 günlerinde Urumçi’de duruşması devam ederken, ABD. ve AB. Ülkeleri başta 10’dan fazla ülkenin Pekin’deki Büyükelçilik mensupları ile onlarca uluslar arası medya organlarının temsilcileri mahkeme sürecini izlemek için Urumçiye gelir. Ancak,Çin yönetimi bunların yargılama sürecini izlemelerine izin vermez. Gizli yapılan yargılama sonucunda Dr. Tohti müebbet hapis cezasına çarptırıldığı açıklanır.

23 Eylül 2014’te ABD. dış İşler Bakanı Jhon Kerry bir açıklama yaparak, Çin’in D.r.İlham tohti’yi derhal serbest bırakmasını talep eder. O açıklamasında şöyle der; “Ben bir süre önce Çin Liderleri ile görüştüğümde D.r.İlham Tohti meselesini ortaya koydum .Daha önce ABD-Çin stratejik ve ekonomik iş birliği formunda da bunu defalarca tekrarladım. Şu an Urumçide ziyarette bulunan ABD. Büyükelçisi de Dr. İlaham Tohti ve öğrencilerinin serbest bırakılması konusunu tekrar dile getirdi. Biz ABD yönetimi olarak bir kez daha Çin hükümetine çağrıda bulunuyoruz; Dr. İlham Tohti ve öğrencileri derhal serbest bırakılmalı. Diyalog ve barışçıl yolları kullanan insanları cezalandırmak, terörle savaşmak değildir.”
Aynı gün AB komisyonu Brüksel’de bir açıklama yaparak, Çin yönetiminin Dr. İlham Tohti’yi müebbet hapis cezasına çarptırmasını sert bir dille kınamıştır.
Amerika Devlet Başkanı Barak Obama, Almanya Başbakanı Agela Merkel, Birleşmiş milletler örgütü ve Batı ülkelerinin bir çok parlamentosu İlham Tohtini ateşli bir şekilde savunmuştur.
Türkiye Cumhuriyeti dış İşler Bakanlığı sözcüsü Tanju Bilgiç de bir açıklama yaparak, Dr. Tohtı’nın mahkum edilmesi ile ilgili Türkiye’nin kaygı ve üzüntüsünü ifade etmiştir.

Aldığı ödüller:
Dr. İlham Tohti’ye 5 Mayıs 2014’te merkezi New York’ta bulunan PEN Uluslar arası Gazeteciler tarafından ”2014 _ Barbara Goldsmith Özgürlük ödülü” verildi. 01 kasım 2014 te Türkiye’de de İsmail Gaspıralı Bey Türk Dünyası Gazetecilik ve Özgürlük ödülü ile teltif edildi.
21 şubat 2015’te Merkezi New York’ta bulunan Çin Demokrat Partisi tarafından düzenlenen bir törenle Dr. Tohti “Liu Şaobo Vicdan ve Şiddete Karşı Direnme “ ödülüne layık görüldü.
Son aylarda Uygur Türklerinin vicdanı Doç. Dr. İlham Tohtı için oluşturulan “İlham Tohtı Gurubu” Belçika’nın başkenti Brüksel’e giderek Avrupa Parlamentosu’nda Dr. Tohtı için çeşitli girişimlerde bulundu.
”İlham Tohtı gurubu” Avrupa Parlamentosu’nun himayesinde önümüzdeki aylarda yapılacak uluslar arası Dr.İlham Tohtı Kenferansı ile 2016 yılı Aleksandır Saharov Özgürlük ödülünün Dr. Dr. Tohti’ye verilmesi konularını ele aldıkları ve bununla alakalı İtalya ve Bulgar 2 Avrupa Parlamentosu Milletvekili ile görüştükleri açıkladı.
Ayrıca Prof.Dr.İlham Tohtı’nın Uluslararası Martin Annal İnsan Hakları ödülüne aday gösterildiği açıklandı.
Özgür Asya Radyosu internet sitesinde yer alan bilgilere göre ,Martin Annal İnsan Hakları ödülüne aday gösterilenlerin Listesi 27 Nisan 2016 Çarşamba günü İsviçre’nin Cenevre Kenti’nde açıklanmış olup, 2016 yılında bu ödülü aday gösterilen 3 kişinin başında Dr. İlham Tohti gelmektedir. Diğer adaylar ise halen kendisinden haber alınamayan ve kayıp olan Suriyeli rejim muhalifi Rezzan Zeytune ile Etopyalı ZOON-9 İnsan Hakları bloğu üye ve yöneticileridir.
Martin Annual Ödül Komitesi tarafından yapılan açıklama’da Uygurların Vicdanı olarak anılan Uygur İnsan hakları ve hukuk aktivisti Doç.Dr.İlham Tohtı Çin sınırları içerisinde kalarak Çin yönetiminin Uygur Türklerine karşı uyguladığı ayırımcı politikaları cesurca dile getirerek eleştirdiği, bu nedenle Dr. Tohti’nin bu konuda gösterdiği CESARET İLE HAK VE HUKUUKTAN YANA BİR TUTUM ortaya koyduğu için bu Ödüle aday gösterildiği de belirtildi.
Martin Annual İnsan Hakları Ödülü’ne aday gösterilen diğer adaylardan,Suriyeli Esed rejimi muhalifi Rezzan Zeytune rejim karşıtı barışçıl muhaletefi nedeniyle ile rejim tarafından kaçırılmış ve halen kendisinden haber alınamadığı, Etopyalı ZOON-9 adlı insan Hakları bloğu ise, Etoypa yönetiminin yasa dışı tutuklamalarını yönettikleri bloğunda ifşa ettikleri için Teröristlikle suçlanarak hapsedildikleri için aday gösterildikleri bilgisine de yer verildi.
kaynak : (Bu site’de Dr.Tohtı ile ilgili yayınlanan yazılardan yararlanılmıştır.)

Ösmürler Türmisidiki Uyghur Saqchi Xitay Dayirileri Teripidin Étiwétilgen

Katigoriye: ilmiy maqaliler yénglash tarixi: 2016-06-15 14:22:09 jem’i 838 qétim oqulghan.
Xemit xalmuratning saqchilar teripidin étiwétilgenliki ashkarilandi

Ötken ayning axirida, ürümchi ulanbaydiki ösmürler türmiside isyan yüz bérip, ikki saqchining ölgenliki xewer qilin’ghan idi. Weqedin xewerdar bir kishi torimizgha awazliq uchur ewetip, weqede ölgen uyghur saqchining yeni uyghur sen’etkar abduweli jarullayofning newrisining saqchilar teripidin éiwétilgenlikini ashkarilidi.
25- may kéchide, ürümchi 1- ösmürler türmiside türmidin qéchish weqesi yüz bergen. 10 neper ösmür türmidin qéchip chiqqan we yolini tosqan ikki saqchini öltürüwetken. Bu ösmürlerdin üch nepiri türme sirtida étiwétilgen, yette nepiri saqchilar qoligha chüshüp qalghan. Eyni waqtta, ularning birining 41 yashliq yung chün isimlik xitay saqchi, yene birining 29 yashliq xemit xalmurat isimlik uyghur saqchi ikenliki hemde xitayning bu ikki saqchi üchün matem murasimi ötküzgenliki amérikidiki «erkin asiya radi’osi» teripidin éniqlan’ghan idi.

thumb (1)
«istiqlal» téléwiziyimiz körürmenliridin birining bizge yetküzgen uchuridin melum bolushiche, uyghur saqchi xemit xalmurat eyni waqtta balilarning arisigha chüshüp ularni toxtatmaqchi bolghan. Xitay saqchiliri uni balilargha bolushqan dep étiwetken. Lékin bu ish mexpiy tutulup, u mehbuslar teripidin öltürülgen dep élan qilin’ghan.
Eyni waqttiki xewerlerde, ösmürlerge oq chiqarghan saqchining mukapatlanmaqchi bolghanliqi, lékin weqeni ündidarda ashkariliwetkenliki üchün mukapatlashning emeldin qaldurulghanliqi ilgiri sürülgen idi.
Uchur yetküzgen kishining bildürishiche, xemit xalmurat weqege ariliship, saqchilarning ösmürlerge oq chiqirishigha qarshi turghan. Alahide saqchilar unimu balilar bilen qoshup étiwetken. Deslepte alahide saqchilargha xewer bergen uyghur saqchi mukapatlanmaqchi bolghan. Lékin u weqe jeryanini sin’gha élip, ündidarda bashqilargha yollighanliqi üchün mukapatlash emeldin qaldurulghan.
Bundin burunmu, xitay «inqilabi qurban» dep élan qilghan bezi saqchilarning emeliyette saqchilarning oqida ölgenliki ashkarilan’ghan idi.
Dilshat sultan–9693.html

Authorities Detain Uyghur Web Masters And Writers in Uyghuristan


Tursunjan Memet, one of the web administrators of the Uyghur-language website Misranim.

Photo courtesy of Misranim website

Authorities in Uyghuristan detained five web administrators and writers for two months before the Muslim holy month of Ramadan to keep them from criticizing Chinese regulations that restrain Uyghurs’ activities during this time, sources inside the region said.

Just before Ramadan, when Muslim Uyghurs fast during daylight hours for 30 days, news appeared on social media and on Uyghur-language websites that police had apprehended several website owners and managers in the region.

Through telephone interviews, RFA’s Uyghur Service was able to confirm that at least five Uyghurs were held between March and May—Tursunjan Memet, Omerjan Hesen, Ababekri Muhtar, Akbarjan Eset, and an online writer whose name could not be confirmed.

Misranim and Baghdax are two of the most popular Uyghur language websites established by intellectuals in Uyghuristan.

Tursunjan Memet, one of the web administrators of the website Misranim, was detained on March 29 at his house in Korla (in Chinese, Kuerle), capital city of the Bayin’gholin Mongol Autonomous Prefecture.

A week after Tursunjan Memet was apprehended, authorities detained Ababekri Muhtar, Misranim’s founder, in the regional capital Urumqi.

Next, Akbarjan Eset, founder of the Baghdax website was detained at his home in Komul , the most eastern prefecture that borders China’s inner provinces and has still not reappeared.

On May 31, Aksu (Akesu) prefecture’s Commission for Discipline Inspection announced on its website that Omerjan Hesen, an active web writer and government official in Aksu, had been expelled from the Communist Party and was under investigation.

Authorities in Urumqi also took into custody another Uyghur web writer who works in the field of education but whose name could not be confirmed.

Morning invasion

Six plainclothes officers from the public security bureau in Aksu arrived in two cars at Tursunjan Memet’s home in Shangho village of Shangho township in Korla on the morning of March 29, and informed him that they were temporarily detaining him, said Memet Qari, Tursunjan Memet’s 59-year-old father.

They thoroughly searched Memet’s room and checked all his books, taking some of them along with a desktop computer, Qari, who is a farmer, said.

“My wife and I asked them why they were detaining our son, but they only informed us that there appeared to be some ‘problem’ with the Misranim website,” he said.

Police warned the couple not to say anything about Tursunjan Memet’s detention, even to their close relatives, and declined any requests for interviews from local journalists, he said.

Tursunjan’s mother, who suffers from heart disease and diabetes, fell ill after authorities apprehended her son, and had to be hospitalized, Memet Qari said.

Qari inquired everywhere about possible information as to his son’s whereabouts, but he could not find him in Korla.

Later, he became aware that policemen took Tursunjan first to Aksu, and then transferred him to the Urumqi railway detention center, he said.

Father hires lawyer

On May 18, Memet Qari went to Urumqi and contacted a lawyer named Abureshit Mejit, who said he knew of Memet through his writings. Qari paid the attorney a 15,000 yuan (U.S. $2,300) fee to help free his son, he said.

The next day, when Memet Qari and Mejit went to the detention center, authorities denied the father entry but let in Mejit. Police did not allow him to meet with Memet though, Qari said.

“Lawyer Abdureshit told me that my son had been accused of the crime of ‘instigating ethnic-hatred’ and ‘separatism,’ he said.

When RFA contacted Abdureshit Mejit to inquire about Memet’s detention, he said he could not talk about the case.

Police have transferred Memet back to Aksu again and are detaining him at the prefecture’s central detention center, Qari said.

The deputy director of Aksu prefecture’s security bureau, who gave his name as Tuyghun, called Memet Qari about three weeks ago to inform him that his son had been moved, and that his family needed to provide clothing, food and money for him, he said.

In late May, Memet Qari went to Aksu and met with Tuyghun, who read him Memet’s official letter of arrest.

It said: “Tursunjan Memet, 25, from Korla city, Shangho township, was officially arrested and accused of the crimes of instigating ethnic hatred and separatism. He uses the Misranim website as his platform to publish illegal writings.”

Qari said he went to the facility where a police officer named Muhtar would not let him see Tursunjan Memet until his trial takes place.

“But we can send money, daily necessities and letters to our son while he’s in detention there,” Qari said.

When RFA contacted officer Muhtar at Aksu prefecture’s central detention center, he declined to say anything about Memet.

Writer and social activist

Tursunjan Memet’s case is connected to that of Omerjan Hesen, a writer who uses the pen name Bozqir and works as a vice director of the Urban Greenery Office in Aksu prefecture’s forestry bureau, Qari said.

Omerjan Hesen used to write articles for the Misranim website.

According to information published widely on Uyghur websites in Uyghuristan, Omerjan Hesen is a well-known writer and social activist in the Uyghur community in Uyghuristan. He previously was a journalist, writer and translator at the Aksu TV and radio station, the Aksu prefecture government, and Uyghuristan Peoples Publishing House.

At the end of May, Aksu prefecture’s Commission for Discipline Inspection announced that Hesen had been expelled from the Communist Party and removed from his position at the forestry bureau for “breaking party discipline.”

The commission accused him of writing essays attacking the party and government’s ethnic or religious policies in Uyghuristan, distorting the history of Tanganjika, instigating ethnic hatred, and opposing China’s unity or territorial integrity.

Ababekri Muhtar, founder of the Misranim website, in an undated photo. Photo courtesy of Misranim website

No contactAbabekri Muhtar, the 29-year-old founder of Misranim and a handicapped social activist, is Tursunjan Memet’s best friend, Memet Qari said.

A week after Tursunjan was detained, Ababekri Muhtar contacted Memet Qari to inform him that he had not been in contact with Tursunjan for a week.

Memet Qari, who told Ababekri about Tursunjan’s detention during his visit, said Ababekri Muhtar himself disappeared a week later around the beginning of April.

Although accounts of Ababekri’s detention have appeared on social media in the region, China’s official media have not published any reports so far.

On Sunday, RFA was informed that Ababekri released on June 10 and spotted in Urumqi.

“Yes, he was released on last Friday and reunited with his family,” said one of Ababekri’s relatives in Istanbul, Turkey who confirmed the news on condition of anonymity.

Ababekri Muhtar had met with former U.S. Ambassador to China Gary Locke and was invited to visit the United States in the spring of 2015 as part of the Chinese private web-founders team that is supported by the American embassy in Beijing.

Reports about Muhtar’s trip appeared on Misranim, and Muhtar himself also published a series of essays about his travels.

Uyghur-language movement

Akbarjan Eset was detained and had to shut the Baghdax website down after a series of riots over ethnic tension that broke out in Urumqi on July 5, 2009, said Imam’eli Hesen, a Uyghur youth who knows Akbarjan and is studying in Turkey.

Abduweli Ayup, a western-educated linguist who operates Uyghur-language schools in Kashgar (Kashi), said Akbarjan restarted Baghdax after he was released and was involved in Ayup’s Movement for Mother Language Based Education, which promotes the learning of the Uyghur language, from 2011 to 2013.

In May, news of his detention appeared on social media sites, but authorities released no official information.

One of the former administrators of the Baghdax website told RFA last Wednesday that Akbarjan had left for a business trip more than a month ago.

The administrator, who requested anonymity, said Akbarjan was still missing.

“I don’t know when he will come back,” he said. “Nobody knows where he went or when he will return.”

Little is known about the fifth detained Uyghur who works in the field of education, except that he is being held with Tursunjan Memet and Omerjan Hesen at the Aksu prefecture central detention center, Memet Qari said.

Reported by Eset Sulaiman for RFA’s Uyghur Service. Translated by Eset Sulaiman.Written in English by Roseanne Gerin.

Bangkoktiki Uyghur Gumandarining Terjimani: Men Gunahsiz


Bangkoktiki partlitish bilen eyibliniwatqan 2 uyghur gumandar 2-Qétimliq sotidin qaytip chiqmaqta. 2016-Yili may, tayland.


Ötken hepte taylandtiki ibadetxana hujumgha chétilip qolgha élinghan ikki uyghur gumandarining terjimanining zeherlik chékimlik bilen qolgha élinghanliqi otturigha chiqqan.

Melum bolushiche, u tutulup 4-Küni képillikke qoyup bérilgen. Biz bügün mezkur terjiman bilen téléfon söhbiti ötküzüshke muweppeq bolduq.

Sirajidin ataghoja bahadirof radiyomizgha özining uyghur gumandar mireli yüsüp we adam qaradaghqa terjimanliq qilghanliqi, bu jeryanda ulargha özlirini himaye qilish heqqide yardem qilghanliqi üchün herbiy saqchilarning zerbe nishanigha aylanghanliqini bildürdi.

Uning éytishiche, adem qara dagh we mireli yüsüpning 17-Maydiki sotidin bir kün kéyin, puqrache kiyingen bir nechche kishi uning öyige bésip kélip, uni urghan we uninggha terjimanliqtin waz kéchish heqqide tehdit salghan. Aridin uzun ötmey u «zeherlik chékimlik élip yürdi» dégen guman bilen qolgha élinghan.

Saqchi dairiliri uni 3-Iyun yeni jüme küni kechqurun képillikke qoyup bergenlikini bildürgen bolsimu, sirajidin özining 4-Iyun qoyup bérilgenlikini, emma shundaqtimu yenila erkin bolalmighanliqini, nöwette nezerbend astida turuwatqanliqini bildürdi.

Yuqiridiki ulinishtin mezkur söhbetning tepsilatini anglaysiler.(Jüme)


بازداشت حامیان اقلیت مسلمان اویغور چین در راهپیمایی روز قدس تبریز

Güney Azerbaycanlı dindaş,  Dildaş ve Kandaş  Kardeşlerimiz Tebriz’de 2015  yılı Ramazanı’n ın Son Cuma günü Gerçekleştirdikleri  KUDUS  günü gösterilerinde  Müslüman  Uygur Türkü Kardeşlerini de unutmadılar. Bu nedenle Çin’in Nükleer ve stratejik Ortağı İran rejimi tarafından baskı zulüm ve Cezalandırmalara maruz kaldılar. Başlattıkları Ölüm Oruçları sürüyor.  ALLAH YAR VE YARDIMICILARI OLSUN.

DUALARIMIZ ölüm orucundaki Resul Rezai  Kardeşlerimiz içindir.Şu mübarek Ramazan’da hep Birlikte Amin diyelim !…..


Uygur Haber ve Araştırma Merkezi (UYHAM)

Çin komünist-Faşist rejiminin işgalindeki Doğu Türkistan’daki baskı, zulüm,etnik asimilasyon dini ve ırkı soykırım uygulamaları ve İgalçı Çin’in 2015’deki ramazan yasakları Güney Azerbaycan Türkü Kardeşlerimiz tarafından protesto edilmiş ve bu protestolara katılanlardan bir kısmı İşgalcı Çin’in Nükleer ve stratejik ortağı VE  En Samimi Dostu “İslam Cumuhuriyeti” iran rejimi tarafından tutuklanarak çeşitli cezalara çarptırılımışlardı.
Tebriz’de yaşayan bir Soydaşımız’ın Haber Merkezimize ulaşatırılan bir bilgi’ye göre 2015 yılı Temmuz ayında Uygur Türkü Kardeşlerine destek olmak amacı ile Türk Tebriz’de yapılan bu protesto gösterilerine katılan Protestocu Türklerden onlarca kişi tutuklanmış ve çeşitli ihapis cezalarına çarptırılmışlardı. Bunlardar bu eylemlere öncülük ederek katılan Tebriz Türklerinden Resul Rezai 3 yıl ve ……. İse .. yıl hapisle cezalandırılmışlardı. Bu iki Soydaşımız Hapishane şartlarını ve Çin’in Uygur Türklerine yaptığı soykırım uygulamaları ile Siyunist İsrail devleti’nin Kudus ve Filistin topraklarını işgal etmesi ve Filistinlilere katliam yapmalarını protesto etmek amacı ile açlık grevine başlamışlardır.Bunlardan …. Serbest bırakılmış olup, 3 yıla hükümlü Resul Rezai’nin açlık grevini sürdürdüğü ve sağlık durumunun kötüye gittiği bildiriliyor .

Tebriz’den Haber Merkezimize ulaştırılan Haberler şöyle :

İran’ da her yıl ramazanın son cuma gününde kudus adıyla israil karşıtı gösteriler geçirilir geçen yıl ramazanda Doğu .Türkistan’dan gelen oruç yasağı haberleri üzere İran’ın güney Azerbaycan Eyaletinin merkezi Tebriz şehrinde geçirilen kudus günü gösterilerinde Resul rezevi ve arkadaşları israil’in yanı sıra Komünist Çin ve Azerbaycan toprağı Karabağ’ı işgal ederem burada yaşayan Kardeşelerimizi katleden ve topraklarını terk etmesine sebep olan saldırgan Ermenistan’ı de protesto etmişlerdi. Bu Çin,İsrail ve Ermenistan’ı protesto gösterilerinden sonrasında İran güvenlik güçleri Protesto eylemine katılan Kardeşlerimizden onlarcasını tutuklayıp hapsettiler.Bunlardan Resul Rezai ile Abbas Lisanı adlarındaki 2 kardeşimizi Müslüman din kardeşlerini savundukları ve Uygur Türklerinie yapılan baskıları protesto ettiği için Pan Türkist ve Bölücülük yaptıkları iddia ve suçlaması adaletsiz ve hukuksuz bir şekilde yangılayıp mahkum ettiler.

Tebriz şehrinde Hapiste bulunan bu kardeşlerimiz Resul Rezai ve arkadaşı Abbas Lisani 19 gün önce(17 Mayıs 2016) birlikte  açlık grevine başladı Bunun üzerine Abbas lisani özgürleşti(Serbest bırakıldı.) Ancak diğer mahkum kardeşimiz Resul Rezevi ise,açlık grevini sürdürüyor. Onun ölüm orucu hala devam ediyor . Onun İran yönetimi’ne sorusu :Neden beni tutuklamışsınız ?
Resul Rezai’ lütfen destek olun..Ne olur ? O, ölmek üzere hiç bir suçu yok hiç bir yasa dışı bir şey yapmamış sadece islamı Cumhuriyet iddiasında olan bir ülkede müslümanları savunmuş.




Free Eight Uyghur Political Prisoners

Free Eight Uyghur Political Prisoners – 请立即释放8名政治犯

Immediately release: Ilham Tohti, Atikem Rozi, Mutellip Imin, Akbar Imin, Gheyret Niyaz, Merdan Seyitakhun, Abdurazzak Shamseden and Huseyin Celil

Uyghurs in East Turkestan (also known as Xinjiang Uyghur Autonomous Region) are routinely imprisoned for political reasons.

Ilham Tohti and Gheyret Niyaz were jailed for exercising their freedom of speech. Professor Ilham Tohti was particularly outspoken on a number of economic, social and cultural issues facing the Uyghurs through his Uighurbiz website. The case of Gheyret Niyaz illustrates the constraints placed onfreedom of the press.

Uighurbiz volunteers Atikem Rozi and Mutellip Imin were sentenced in December 2014. In addition to the denial of their fundamental right to freedom of speech, the cases of Atikem Rozi and Mutellip Imin highlight the difficulties facing young Uyghurs. Rozi faced systemic discrimination when attempting to secure a passport and Imin wrote a remarkable account of hisenforced disappearance at the hands of Chinese security officials.

The jailing of Merdan Seyitakhun is demonstrative of the curbs placed on religious rights in East Turkestan and Huseyin Celil’s imprisonment questions the legitimacy of China’s anti-terrorcampaign aimed at Uyghurs. The detention of HIV/AIDS activist,Akbar Imin is a potent example of the limited space the Uyghurs have to raise social problems with the state.

The case of Abdurazzak Shamseden is illustrative of the Chinese government’s harsh crackdown after the violent suppression of a protest in Ghulja in 1997 and how Chinese authorities target family members of Uyghur activists. His treatment in prison displays the endemic nature of torture facing Uyghur political prisoners.


要求释放8名政治犯名单如下:伊力哈木∙土赫提(Ilham Tohti)、阿提开姆∙茹孜(Atikem Rozi)、穆塔力普∙伊明(Mutellip Imin)、阿克拜尔∙伊明(Akbar Imin)、海来特∙尼亚孜(Gheyret Niyaz)、麦尔丹∙赛伊塔洪(Merdan Seyitakhun)、阿布杜热扎克.夏木西丁(Abdurazzak Shamseden)及玉山江.吉力力(Hoseyin Jelil or Huseyin Celil)






Doğu Türkistanlı Müslümanlar Türkiye’den yardım bekliyor

Doğu Türkistan’daki Çin işgal yönetiminin soykırım uygulamalarından kaçarak Tayland’a sığınan ve 3 yıldır hukuksuz olarak hapishane’de tutulan 70 Müslüman Uygur kaleme aldıkları mektup ile Türkiye’ye yardım çağrısında bulundu.

02 Haziran 2016 Perşembe 17:40

Mektupta 70 Uygur kendilerinin serbest bırakılması ve üçüncü bir ülkeye gitmelerine izin verilinceye kadar açlık grevi ilan ettikleri açıklandı. Türkiye, diğer ülkelerden kendilerinin serbest bırakılmaları konusunda yardımcı olmalarını talep eden Uygur Müslümanlarının mektubu aşağıda.


Bizler Komünist Çin işgalindeki ana yurdumuz Doğu Türkistan’daki Çin baskı,zulüm, dini.etnik asimilasyon ve ırkı soykırım uygulamalarından canımızı kurtarmak için Tayland’a iltica eden Müslüman Uygurlarız. 3 yıldır Tayland hapishanelerinde tutuklu olarak bulunuyoruz.

08 Temmuz 2015 tarihinde bizim gibi tutuklu 140 Uygur Kardeşimiz Tayland yönetimi tarafından zorla Çin’e teslim edildi. Onların iade edilmemesi için Türkiye başta olmak üzere bir çok ülke ve uluslar arası kurum ve kuruluşların müracaatları Tayland yönetimi tarafından dikkate alınmadı. Ülkemizi işgal eden ve bizlere baskı,zulum ve işkenceler, dini ve ırkı soykırımlar uygulayan Çin’den kendimizin ve ailelerimizin canlarını kurtarmak için kaçmak zorunda kaldık.

 Bizler ülkemiziden kaçarak, gasbedilen özgürlüğümüzü ve insani haklarımıza tekrar kavuşmak amacı taşıyor idik. Biz halen Tayland Hapishanesinde zorla hukuksuz olarak tutulan 70 Müslüman Uygur tutukluyuz. Tayland yönetimi bizim 3.bir ülkeye gitmemizi kabul etmediği gibi bizi de serbest bırakmamaktadır. Bizler suçu işlemiş insanlar asla değiliz.

Bizim Hapishane’de tutulmamız haksız ve hukuksuzdur. çin’e zorla teslim edilen 140 kardeşimizin iade yıl dönümü yaklaşırken, Tayland yönetimi ile hapishane otoritelerinin bize karşı davranışları ve tutumu değişmeye ve sertleşmeye başladı. Bu nedenle bizlerin de geçen yıl zorla iade edilen kardeşlerimiz gibi Çin’e iade edilmemizden ciddi olarak endişe etmekteyiz. Tayland Hükümeti bizleri insan olarak görmemekte ve davranmamaktadır. Bize karşı hiç de insanı olmayan tutum ve davranışlar sergilemektedir.

Tayland, birlikte iltica ettiğimiz ailelerimizden bizleri ayırdılar. Anne-Baba, eş ve çocuklarımızdan koparıldık ve ayrı ayrı hapishanelere konulmuş durumdayız. Günümüzde ülkelerindeki baskı,zulüm ve iç savaşlardan kaçan bizim gibi sığınmacılara diğer ülkelerin kucak açtıklarını ve bu mültecilere insanı olarak yaklaşarak yardımcı olduklarına şahit oluyoruz.

Ancak,bize şu anda yardımcı olan veya olacak bir ülke bulunmamaktadır. Ey İnsanlık ! Biz Tayland hapishanesinde çile dolduran Müslüman Uygurlar size göre İnsan değilmiyiz ? Niçin bizlere yardım etmiyorsunuz?

Sizler dünya ülkeleri! Sizler zulüm devleti Çin’den bu kadar mı çok çekiniyor ve korkuyorsunuz? Sizlerin Çin’in baskı ve zulmü hakkında yeterli bilgilere sahibi olduğunu biliyoruz! İnsanlığın ortak değerleri ve demokrasi, Çin Komünistlerinin yasalarından ve insanlığa aykırı değerlerinden daha mı değersiz? Yaklaşık 2 yıldan beri Tayland’ın hapishanelerinde tutulmakta olan biz Müslüman Uygurlar bu sebepler yüzünden kaldığımız hapeshanede bugünden itibaren açlık grevine başlamış bulunuyoruz! 

Bizler bu eylemlerimizle kendimizin her zamankinden daha fazla ve istekli bir şekilde özgürlüğümüze ne kadar bağlı ve teşna olduğumuzu sizlere kanıtlamak istiyoruz. Bizler özgürlüğümüze sahip olabilmemiz için serbest bırakılmamızı ve bizi kabul edecek bir üçüncü ülkenin özgür vatandaşları olarak onurlu bir şekilde yaşamak istiyoruz.

Eğer,bizler de geçen yıl Tayland yönetimi tarafından zorla Çin’e iade edilen kardeşlerimiz gibi zorla iade edildiğimiz taktirde, bizim can güvenliğimiz ciddi şekilde tehlike altına girmiş olacaktır. Çin’in bizlere maddi, manevi ve psikolojik olarak her türlü baskı, zulüm ve işkenceleri uygulayacağı muhakkaktır. 

Bizler sesimizi Tayland hükümeti başta olmak üzere uluslararası topluma, insanlık onuru ve değerlerine bağlı ve bu değerleri öncelikli olarak gören ve savunan ülkelere, BM Teşkilatı, İslam İşbirliği Teşkilatı ve uluslararası insan hakları ve hukuk teşkilatlarına sesleniyoruz; Bizler açlık grevi ilan etmiş bulunuyoruz !

Açlık grevimiz bizim serbest bırakılmamız ve üçüncü bir ülkeye gitmemize izin verileyinceye kadar devam edecektir. Bu taleplerimiz yerine gelmediği takdirde hiçbir şekilde yemek yemeyeceğiz ve su içmeyeceğiz! Taleplerimiz kabul edilinceye kadar hayatlarımız son bulana kadar açlık grevimizi sürdüreceğiz. Tayland yönetiminden bizleri bir an önce serbest bırakmalarını istiyoruz.

Türkiye başta olmak üzere diğer dünya ülkelerden bize yardım etmelerini talep ediyoruz. Bizler, açlık grevini serbest bırakılmamız ve 3’üncü bir ülkeye gitmemize izin verilinceye kadar devam ettireceğimizi kamu oyunun bilgisine sunuyoruz. Lütfen bizlere yardım ediniz.


Trapped in Thailand, Uyghurs Go on Hunger Strike in Appeal For Help

Trapped in Thailand Uyghurs Appeal for Help

This photo shows a portion of the hand-written appeal sent by a group of Uyghurs held in a Thai immigration detention center, May 31, 2016.


More than 70 Uyghurs held in a Thai detention facility have gone on a hunger strike, telling RFA’s Uyghur Service in a handwritten letter that they would rather die in Thailand than go back to China.

“If we were returned back to China, we will face physical and emotional torture, and be killed or sentenced to stay in prison for life,” wrote the group calling itself For Freedom. “Therefore, we announced a hunger strike and thought it would be better to die from a hunger strike while in here. We will continue our hunger strike until we are freed or relocated to a third country or till we die here.”

The grim note also contained criticism of the Thai government and their keepers at the Thai immigration detention center, writing that they are treated as something less than human.

“Thailand did not give us to Turkey, and they did not treat us Uyghurs in detention as humans either. They inflicted profound suffering upon us,” For Freedom writes. “They separated us from our wives and children, parents, and siblings. Other countries did not help us at all.”

‘We are not criminals’

One of the detainees who requested anonymity told RFA that they were only trying to escape to find a better life.


“We are not criminals,” the person said. “We escaped from China’s layer upon layers of oppression to free our wives and children detained in the democratic country of Thailand. If Thailand is a democratic country, they should let us go to countries like Turkey.”

“However, the Thai government still did not release us. It has been one year since more than 140 Uyghurs were forcefully deported back to China. We hope that we will not face the same fate as the last group, as they are facing torture and death in China.”

Hundreds and possibly thousands of Uyghurs have fled unrest in northwestern China’s  Xinjiang Uyghur Autonomous Region, where hundreds of people have been killed in spates of violence in recent years. Many have made for Southeast Asia in hopes of reaching Turkey.

Many Uyghurs regard the Chinese as a colonizing power and refer privately to Xinjiang as “East Turkestan,” while a tiny minority are fighting for an independent state.

Uyghur ties with Turkey are both religious and ethnic. About 20 million Muslims live in China and many Uyghurs have already immigrated to Turkey.

Last year Thailand deported more than 100 Uyghurs back to China where their fate is uncertain.

The detained Uyghurs are hoping that their hunger strike will get the attention of other countries that might be willing to take them in, and have criticized the international community for turning a blind eye to their plight.

‘Are we not humans at all?’

“We ask you, the world community, are we not humans at all? Why can’t you help us? Is it because you fear the tyrannical country of China? Is the power of democracy weaker than China’s communist law?”

Rukiye Turdush, managing director of the Diplomatic and Human Rights Office of Eastern Turkestan Government in Exile based in Canada, told RFA he was concerned for the Uyghurs’ safety.

“The Uyghurs in Thai deletion centers face an imminent danger of being deported back to China, like the other 109 Uyghurs last year at this time of year. I am really concerned about their situation right now as we have valid information that they have been beaten and systematically abused by the Thai police,” she said.

While he expressed his concern, he also expressed doubt that the Uyghurs in the detention center will go free anytime soon.

“We call on Thai police first to treat the Uyghur detainees with human dignity and release them to freedom or let them go to other free countries,” he said, adding that refugee organizations in Canada told him there was no room for new refugees.

“All of them said they have no space and they have long waiting lists,” he said. “There is a very high chance that the Thai government is not going to give exit visas to these people.”

Reported and translated by Mamatjan Juma for RFA’s Uyghur Service. Written in English by Brooks Boliek.