Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Sürgündiki Hökümitining Waqitliq Saylam Pirinsipliri

(Sinaq Nusxa, Pikir, Teklip we Tenqitlerge Ochuq Bolup, Aliy Kengeshimizning Testiqidin Ötkendin Kiyin Küchke Ige Bolidu!)

1) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti we Sürgündiki parlaméntining aliy qurultiyi asasiy qanunimizning rohigha asasen her 4 yilda bir qetim xelqimizni seperwer qilghan halda xelqaraliq demokratik ölchemler asasida élip bérilidu.
2)Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki parlaménti teripidin, herqaysi dewlet we rayonlarda xeliq seperwer qilinghan yerlilik saylam paaliyiti saylam tertiwige uyghun we qanunluq shekilde teshkillinidu.
3) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki parlaménti teripidin teshkillengen yerlik qurultayda xeliq demokrattik ölchemler asasida saylap chiqqan, kona we yengi qurultay wekilliridin terkip tapqan shexisler arqiliq, yengi bir nöwetlik kandidat millet wekilliri barliqqa keltürülidu.
4) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki parlaménti teripidin teshkillengen yerlik qurultaylarda barliqqa keltürülgen kandidat millet wekilleri ilgiri hökümet ezasi bolghan we bolmighanliqigha asasen, kona kandidat millet wekilleri we yengi kandidat millet wekilleridin terkip tapidu. 
5) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki parlaménti teripidin teshkillengen yerlik qurultaylarda barliqqa keltürülgen millet wekilleri asasiy qanun we qararlarning rohigha asasen mawjut parlamentimiz teripidin tekshürülip, hökümitimizning aliy kengishi teripidin qanuniy, siyasiy we ijtimayi jehetlerdin layaqetlik, dep qaralghanlar resmiy millet wekili süpitide étirap qilinidu. 
6)Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki parlaménti teripidin teshkillengen yerlik qurultaylarda barliqqa keltürülgen millet wekilleri terkiwidiki kona millet wekilliri özining parlament ezasiliq salahiyiti bilen aliy qurultay resmiy bashlanghanda wezipisidin istipa bergen waqitqiche hökümet xizmetlirini dawamlashturidu.
7) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki parlaménti teripidin teshkillengen yerlik qurultaylarda kona we yengi ezalardin bashqidin saylap chiqilghan millet wekilleri qurultayda qesem berip, parlamentqa eza bolup, yengi parlament resmiy shekillengendin keyin wezipisidin istipa bergen aldinqi bir qarar millet wekillerning yeni parlament ezalirining ornida hökümet xizmetlirini üstige élish salahiyitige ige bolghan bolidu.
8) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki parlaménti teripidin aliy qurultay bashlinishtin awal Aliy Qurultay Saylamigha Yitekchilik Qilish Kommetiti qurup chiqilidu. 
9) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki parlaménti teripidin qurup chiqilghan Aliy Qurultay Saylamigha Yitekchilik Qilish Kommetiti ezaliri hökümitimizning munasiwetlik tarmaqliri teripidin tekshürep chiqilip, aliy kingeshning resmiy testiqidin ötkendin keyin, qurultaygha yitekchilik qilidighan resmiy qanuniy organgha aylinidu.
10) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki parlaménti teripidin qurup chiqilghan Aliy Qurultay Saylamigha Yitekchilik Qilish Kommetiti saylamning qanuniy we demokrattik ölchemler asasida muwepeqiyetlik élip berilishigha hökümitimizge wakaliten kapaletlik qilidu.
11) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki parlaménti teripidin qurup chiqilghan Aliy Qurultay Saylamigha Yitekchilik Qilish Kommetiti özining reyisining yetekchilikide qurultaygha riyasetchilik qilidu. Saylam mexpiy awaz berish sheklide bilet tashlap elip berilidu.
12) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki Parlaménti teripidin qurup chiqilghan Aliy Qurultay Saylamigha Yitekchilik Qilish Kommetiti, hökümetke we parlamentqa wakaliten, saylam hoquqini waqitliq ötküziwalidu we qanuniy tertiplerge asasen kona bir nöwetlik hökümet we parlametning rehberliri we ezalirini wezipisidin istipa bergüzidu.
13) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki Parlaménti teripidin qurup chiqilghan Aliy Qurultay Saylamigha Yitekchilik Qilish Kommetiti, hökümetke wakaliten, hoquqni waqitliq ötküziwalidu we qanuniy tertiplerge asasen kona bir nöwetlik hökümet we parlametning rehberliri we ezalirini wezipisidin istipa bergüzüp, herqaysi jaylardin bashqidin millet wekili bolup saylinip parlament ezasiliqigha sherti toshqanlardin yengi bir nöwetlik Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki parlaméntini wujutqa chiqiridu.
14) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki Parlaménti teripidin qurup chiqilghan Aliy Qurultay Saylamigha Yitekchilik Qilish Kommetiti Parlament ezalirini seperwer qilish arwiliq, mexpiy awaz bérip saylash shekli bilen, awal özini parlamentimizning parlamet reyislikige namzat körsetken 1-3 giche wekiller ichidin özining parlament reyisini, andin özini parlamentimizning muawin parlament reyisilikige namzat körsetken 1-3 giche millet wekilleri ichidin muawin parlament reyisini, andin özini parlamentning bash katipliqigha körsetken 1-3 giche namzatlar ichidin, parlamentimizning bash katibini saylap chiqidu. 
15) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki Parlaménti teripidin qurup chiqilghan Aliy Qurultay Saylamigha Yitekchilik Qilish Kommetiti yengidin saylanghan sürgündiki parlament wujutqa chiqqandin keyin, rehberlik ornini parlamentqa automatik ötküzüp beridu we yengi nöwetlik parlamentning orunlashturishigha asasen saylamgha yitekchilik qilidu.
16) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Sürgündiki Parlaménti Aliy Qurultay Saylamigha Yitekchilik Qilish Kommetiti bilen hemkarlashqan halda Parlamet ezalirini seperwer qilip, asasiy qanunimizning rohigha asasen toluq demokrattik we milliy dawa pirinsiplirigha uyghun shekilde Özini Sherqiy Türkistan Jumhuriyitining Jumhur Reyislikige körsetken 1-3 giche namzatlargha, ular pilan we pirogrammilirini otturgha qayghandin keyin mexpiy awaz berish arqiliq, hökümitimizning yengi nöwetlik pirezidentini saylap chiqidu we arqidinla yene özini hökümitimizning muawin jumhur reyislikige namzat qilip körsetken 1-3 giche wekiller arisidin, ular özining pilan we pirogrammilirini qisqiche ortigha qoyghandin keyin asasiy qanunimizning rohigha asasen hökümitimizning bir neper muawin pirezedintini saylap chiqidu.
17) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti we Sürgündiki Parlaméntining rehberliri Pirezidentning rehberliki we Aliy Qurultay Saylam Kommetitining hemkarliqida qurultaygha yetekchilik qilidu we Bash menistirlik, Qanun Chiqirish kommetiti, Edeliye, Sot we Teptish qatarliq organlarni wojutqa chiqiridu.
18) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti Prezidenti parlamet ezaliri teripidin bash menistirlik kabintigha namzat körsütülgen üch wekil ichidin, ularning pilan we programmilirini qisqiche anglap bolghandin keyin asasiy qanunimizning rohigha asasen birni bash menistirlikke, ikkinchisini birinchi bash menistir yardemchilikige, üchünchisini ikkinchi bash menistir yardemchilikige békitip chiqidu. 
19) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti we Sürgündiki Parlaméntining reyisi parlamet ezaliri teripidin körsütülgen üch namzatning pilan we pirogrammisini anglap bolghandin keyin birinchisini Jumhuriyetlik Qanun Chiqirish Kommetitining pirezidentliqigha , ikkinchisini Jumhuriyetlik Aliy Sot Mehkimisining Wezirlikige, üchünchisini Jumhuriyetlik Teptish Mehkimisining Wezirlikige mesul qilip belgüleydu.
20) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti we Sürgündiki Parlaménti aliy qurultayning yoqarqi jeryanlirini bashtin kechürgendin keyin resmiy shekilde deweletning xizmetlerni ötküziwalidu.
21) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti pirizedenti Milliy Armiye ichidiki abroyluq bir zatni milliy armiyening qomandani qilip teyinleydu.
22) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti pirizedenti milliy dawaning ihtiyajigha asasen Hökümitimizde uzaqtin beri jan köydürüp xizmet qilghan, tejiribilik, bilimlik we qabiliyetlik zatlardin, her qitege birdin kishini hökümet wakaletchisi qilip belgüleydu. Hökümet wakaletchiliri biwaste pirezident bilen birlikte xizmet qilidu we jaylarning xizmetlirige pirezidentqa wakaliten nazaretchilik qilidu.
23)Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti pirizedenti yene bash menistirgha menistirlar kabentini teshkillesh heqqide buyruq chüshüridu we bash menistir awal dewlet mudapiye menistirini, tashqiy ishlar menistirini, maliye menistirini, ichkiy ishlar menistirini, maarip menistirini, diniy ishlar menistiri, alie hem köchmenler menistirini, pen-texnika hem tereqqiyat menistirini, teshwiqat menistirini, maarip menistirlikini, neshriyat we axbarat menistirini, Insan heqliri we kishlik hoquq kommetiti we hökümet sözchilikini bekitish elip baridu.
24) ) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti we Sürgündiki Parlaménti resmiy shekilde qurulup, Jumhur reyisining testiqini alghandin keyin xizmetlirini Aliy kengeshning yetekchilikide resmiy bashlap ketish üchün qanuniy salahiyetke ige bolghan bolidu.
25) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti we Sürgündiki Parlaménti resmiy shekilde qurulup, Jumhur reyisining testiqini alghandin keyin xizmetlirini Aliy kengeshning yetekchilikide resmiy bashlap ketish üchün qanuniy salahiyetke ige bolghandin keyin dewlitimizning Aliy Qurultay Saylam Kommetiti automatik küchtin qalidu.
Qoshumche madda:
26) Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti we Sürgündiki Parlaméntining aliy derijilik rehberliridin teshkil tapqan 7 kishlik aliy kengesh hökümitimizning eng hoquqluq orgini bolup, bu kengeshning bezi alahiyde dep qaralghan pewqulade yighinlirigha, kespiy ehtiyajgha qarap bash qomandan, dewlet mudapiye menistiri, parlamentning bash katibi, Bash Sotchi, Edeliye weziri, Bash Teptish qatarliqlardin zörül dep qaralghan ikki kishi alahiyde teklip bilen qatnashturilidu.

Sherqiy Türkistan Jumhuriyiti Hökümiti we Sürgündiki Parlaménti

Parlamet Reyisi: Korash Omar Atahan

24.07.2019

About The Eastturkistan Government in Exile
The Official Website of Eastturkestan Government in Exile

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: